Co szukasz ?

Zgorzel gazowa, gangrena

Aktualizacja: 01/17/2021 - 23:00
gangrena

Zgorzel gazowa dawna nazwa gangrena

OPIS CHOROBY

Zgorzel gazowa dawna nazwa gangrena jest chorobą zakaźną wywoływaną głównie przez szczepy bakterii Clostridium perfringens (laseczki zgorzeli gazowej) produkujące określone toksyny i enzymy. Jest to najpoważniejsza ostra choroba zakaźna. Choroba gangrena występuje, gdy tkanki są poważnie uszkodzone. Zgorzel gazową wywołują bakterie żywiące się martwymi komórkami.

Zgorzel gazową ( gangrenę ) wywołują bakterie z rodzaju Clostridia, które normalnie żyją w jelitach roślinożernych zwierząt domowych, skąd dostają się do ziemi, kurzu ulicznego, ubrań itp. W niektórych przypadkach znajdują się w kale i na skórze zdrowych ludzi. Rozmnażają się tylko w środowisku beztlenowym, ale w obecności tlenu mogą utrzymywać się przez długi czas w postaci zarodników.

W 90% przypadków przyczyną zgorzeli gazowej jest Clostridium perfringens, reszta to Cl. histolitycum, Cl. oedematiens, Cl. septicum, Cl. novii, Cl. fallax itp. Gangrena może dotyczyć wszystkich części ludzkiego ciała, ale zwykle dotyka kończyn. Mikroby są aktywowane: martwe tkanki stają się dla nich pożywką. Żyją i rozmnażają się w środowisku beztlenowym. Patogen uwalnia trujący gaz, który niszczy żywe tkanki i komórki.

Zgorzel gazowa gangrena:

Zgorzel gazowa gangrena
Zgorzel gazowa gangrena

 

Gangrena na nodze: 

Gangrena na nodze
Gangrena na nodze

 

Patologia może wystąpić, gdy:

  • Nastąpiło zmiażdżenie kończyny;

  • W wyniku wypadku urwana została kończyna;

  • W zanieczyszczonych ranach powstałych po urazie lub po pogryzieniu przez zwierzęta

  • W stanach zapalnych skóry i tkanki podskórnej;

  • U osób chorych na cukrzycę;

  • W różnorodnych zmianach ropnych oraz ropniach wewnąrzbrzusznych,

  • Po zabiegach operacyjnych w obrębie jamy brzusznej;

  • W niektórych przypadkach nawet drobne rany (szczególnie te zanieczyszczone skrawkami odzieży lub cząstkami ziemi) mogą spowodować wystąpienie gangreny.

 

Galeria zdjęć => Zgorzel gazowa

 

Wyróżnia się trzy formy zgorzeli gazowej.

  • Typ A – postać najlżejsza, skażenie rany bakteriami bez odczynu zapalnego, nie wymaga chirurgicznej interwencji. 

  • Typ B – cięższa postać zgorzeli, obejmująca skórę i tkankę podskórną, niesięgająca jednak poniżej powięzi do tkanki mięśniowej.  

  • Typ C – najcięższa postać przebiegająca z martwicą tkanki mięśniowej i uwolnieniem toksyn bakteryjnych do krwiobiegu. Zmiany martwicze posuwają się szybko, zajmując coraz większy obszar ciała. Chorzy odczuwają silny ból, napięcie i obrzęk tkanek, pod uciskiem można zaobserwować trzeszczenie spowodowane obecnością powietrza w tkance podskórnej. Mogą pojawić się pęcherze wypełnione treścią surowiczą oraz charakterystyczny, słodkawy odór. Skóra jest ochłodzona, napięta i blada. U ok. połowy chorych dochodzi do wstrząsu, a w następstwie do niewydolności wielonarządowej, która jest przyczyną śmierci większości chorych. Wstrząs toksyczny spowodowany obecnością toksyn bakteryjnych we krwi manifestuje się gorączką, podwyższoną akcją serca, nudnościami, wymiotami i zaburzeniami świadomości. 

Objawy zgorzeli gazowej

Choroba zgorzel gazowa ( gangrena ) charakteryzuje się wczesnym burzliwym początkiem. Objawy pojawiają się zwykle 1–3 dni po urazie. Tkanka wokół rany puchnie, pojawia się cuchnące wyładowanie z pęcherzykami gazu. Obrzęk szybko rozprzestrzenia się na sąsiednie obszary, stan pacjenta szybko się pogarsza, pojawiają się oznaki zatrucia organizmu toksynami bakterii. Bez specjalistycznej opieki medycznej śmierć następuje w ciągu 2-3 dni od wystąpienia choroby.

Cechy objawów lokalnych i ogólnych zależą od rodzaju patogenu. Dla Clostridium perfringens charakterystyczny jest przebieg fibrynolityczny, toksyczno-hemolityczny i nekrotyczny, dla Clostridium septicum - surowiczo-krwawy obrzęk tkanek, niewielka ilość wydzielanego gazu i intensywne niszczenie erytrocytów. Z drugiej strony Clostridium oedematiens wytwarza duże ilości gazów, a także ma działanie hemolityczne na organizm. Clostridium histolitycum jest szczególnie agresywny w stosunku do żywych tkanek. W ciągu zaledwie 10-12 godzin jest w stanie zniszczyć tkankę łączną i mięśniową, dzięki czemu kości są widoczne.

Typowe objawy zgorzeli gazowej:

  • temperatura ciała wzrasta do 38-40 ° C;

  • spadek ciśnienia krwi;

  • tachykardia - tachykardia to tak zwany częstoskurcz serca, polegający na przyspieszeniu rytmu jego pracy powyżej 100 uderzeń na minutę;

  • przyspieszony oddech;

  • pragnienie;dreszcze;

  • bezsenność;

  • bóle głowy,

  • bóle mięśni.

Pacjent jest pobudzony, rozmowny lub wręcz przeciwnie, przygnębiony. Stopniowo najpierw rozwija się skąpomocz (zmniejszenie ilości wydalanego moczu), a następnie bezmocz (brak moczu). W ciężkich, niekorzystnych prognostycznie przypadkach możliwy jest spadek temperatury ciała i krwiomocz.

Zniszczenie czerwonych krwinek powoduje szybko rozwijającą się anemię i żółtaczkę hemolityczną. W badaniach krwi ujawnia się spadek liczby erytrocytów, spadek poziomu hemoglobiny, leukocytozę z przesunięciem wzoru w lewo i przewagę młodych form neutrofili. Niektóre z bardziej uporczywych objawów miejscowych obejmują obrzęk otaczającej tkanki, nagromadzenie gazów, rozpad mięśni i brak klasycznych objawów zapalenia.

Rozpoznanie gangreny

Rozpoznanie zgorzeli gazowej lekarz stawia na podstawie obrazu klinicznego i potwierdzonego badaniami dodatkowymi. Podczas badania wydzieliny rany pod mikroskopem stwierdza się Clostridia. Badanie rentgenowskie potwierdza obecność gazu w tkankach. W procesie diagnostyki różnicowej wyklucza się ropowicę powięziową tworzącą gaz , w której nie obserwuje się zniszczenia mięśni.

Leczenie zgorzeli gazowej

Gangrena leczona jest operacyjnie z zastosowaniem agresywnej farmakoterapii. Przy najmniejszym podejrzeniu rozwoju martwicy należy natychmiast skontaktować się ze szpitalem. Jeśli diagnoza zostanie potwierdzona, specjalista chorób zakaźnych przeprowadza szeroką sekcję każdej z dotkniętych chorobą lokalizacji, aby usunąć wszystkie martwe warstwy. Podczas operacji dużą wagę przywiązuje się do drenażu w celu usunięcia wydzieliny. Należy zauważyć, że w większości przypadków jedynym sposobem wyleczenia choroby, a tym samym uratowania życia danej osoby, jest amputacja. Po operacji pacjenta należy umieścić w komorze wysokiego ciśnienia.

Bezpośrednio po postawieniu diagnozy przepisuje się leczenie farmakologiczne przy użyciu specjalnych surowic przeciwzgorzelowych, osocza, roztworów elektrolitów i antybiotyków. Po operacji przeprowadza się intensywną terapię ogólną w celu przywrócenia organizmu.

Zapobieganie zgorzeli gazowej

Głównym sposobem zapobiegania zgorzeli gazowej jest odpowiednie wczesne leczenie pierwotne powierzchni rany i wyznaczenie antybiotyków o szerokim spektrum działania. W trakcie przetwarzania należy wyciąć wszystkie nieżywotne tkanki, a także spód i brzegi rany. Należy pamiętać, że antybiotykoterapia jest wymagana w przypadku wszelkich rozległych ran, zwłaszcza silnie zanieczyszczonych i miażdżących tkanek. Profilaktyczne stosowanie surowic przeciw zgorzel nie jest wystarczająco skuteczne i może spowodować wstrząs anafilaktyczny.

Pacjenci ze zgorzelą gazową są izolowani, przydzielani do oddzielnego stanowiska pielęgniarskiego, opatrunki są natychmiast spalane, a narzędzia i bielizna są specjalnie jałowione. Zarodniki Clostridium są bardzo odporne na wrzenie, dlatego instrument należy poddawać obróbce pod wysokim ciśnieniem w sterylizatorze parowym lub w suchym piekarniku. Wszelkie zabiegi medyczne należy wykonywać w gumowych rękawiczkach, które pod koniec zabiegu są spalane lub zanurzane w kompozycji dezynfekującej (lizol, kwas karbolowy, chloramina).

 

Zdjęcia =>>  Zgorzel gazowa 

 

ICD-10: A48.0 - Zgorzel gazowa 
A48.0 - Zgorzel gazowa
Wywołane(a) przez laseczki Clostridium:
- zapalenie tkanki łącznej
- martwica mięśni
Literatura: http://onkologia-online.pl/icd10/show/247,zgorzel_gazowa

OBJAWY
Gorączka, Spadek ciśnienie krwi

Katalog chorób: Zakażenia bakteryjne
Back to Top