Co szukasz ?

Endometrioza

Co to jest endometrioza? Jakie dolegliwości powoduje endometrioza? Kiedy i gdzie to boli? Jak powszechna jest endometrioza? W jakich narządach może znajdować się endometrioza? Co powoduje endometriozę? Rodzaje endometriozy, ich znaczenie. Jak zdiagnozować endometriozę? Odpowiedzi znajdziesz poniżej w artykule o endometriozie. 

Aktualizacja: 11/02/2020 - 20:50
Endometrioza

Endometrioza, gruczolistość zewnętrzna objawy, przyczyny, diagnoza, leczenie

OPIS CHOROBY

Endometrioza choroba na dzień dzisiejszy stała się jedną z najczęstszych patologii kobiecego układu rozrodczego, zajmując trzecie miejsce po chorobach takich jak: zapalnych przydatków i mięśniaków macicy. Co to za choroba endometrioza, jest chorobą ginekologiczną związaną z miesiączką.

 

Co to jest endometrioza.

 

Nazwa choroby endometriozy pochodzi od łacińskiego endometrium (błona śluzowa naturalnie wyściełająca jamę macicy, jej grubość zależy od wieku kobiety i fazy cyklu miesiączkowego.). Endometrium nazywana jest wewnętrzna warstwa macicy. Grubość endometrium zmienia się także w trakcie cyklu miesiączkowego u kobiety i zależy od stężenia żeńskich hormonów płciowych: estrogenów i gestagenów w czasie cyklu endometrium gęstnieje, grubość zwiększa się kilkakrotnie, ponieważ błona śluzowa jamy macicy jest przygotowywana na ewentualne zagnieżdżenie się zarodka. Jeśli w danym cyklu nie dojdzie do zapłodnienia, warstwa czynnościowa złuszcza się i ponownie występuje u kobiety miesiączka. Szacuje się, że od 2 do 10% kobiet w wieku rozrodczym cierpi na endometriozę. Wśród kobiet ze zdiagnozowaną niepłodnością rozpowszechnienie sięga 25-50%.

Jeśli z jakiegoś powodu droga endometrium ulegnie zmianie, a odrzucone endometrium dostanie się do przewodów jajowodów, jamy brzusznej i jajników, prawdopodobnie zagnieździ  się w nowym miejscu. Pozostając poza macicą w nowym miejscu, komórki endometrium zachowują się jak zawsze zgodnie z fazami cyklu miesiączkowego: podczas cyklu rosną, a podczas menstruacji zaczynają krwawić, powodując u kobiet silny ból. Najczęściej endometrioza macicy występuje u kobiet w wieku 25-30 lat. Jednak wbrew powszechnemu przekonaniu choroba ta występuje nie tylko u dojrzałych kobiet. 

 

Ogólne informacje i klasyfikacja endometriozy.

 

Manifestacje endometriozy zależą od lokalizacji jej ognisk. Pod tym względem endometrioza jest klasyfikowana zgodnie z lokalizacją. Przez lokalizację wyróżnia się endometrioza narządów płciowych i pozagenitalna. W przypadku endometriozy narządów płciowych heterotopie są zlokalizowane w tkankach narządów płciowych, a pozagenitalne - poza układem rozrodczym.

W narządach płciowych endometriozy występują:

endometrioza otrzewnowa - z uszkodzeniem jajników, otrzewnej miednicy, jajowodów

endometrioza pozaotrzewnowa, zlokalizowana w dolnych partiach układu rozrodczego - zewnętrznych narządach płciowych, pochwie, odcinku pochwy szyjki macicy, przegrodzie odbytniczo-pochwowej itp.

endometrioza wewnętrzna ( adenomioza ), rozwijająca się w warstwie mięśniowej macicy. W przypadku adenomiozy macica staje się kulista, powiększana do 5-6 tygodni ciąży.

Lokalizacja endometriozy może być mieszana, występuje z reguły, gdy choroba jest zaniedbana. W pozagenitalnej postaci endometriozy ogniska heterotopii występują w jelicie, pępku, płucach, nerkach i bliznach pooperacyjnych. W zależności od głębokości i rozmieszczenia ogniskowych endometrium wyróżnia się 4 stopnie endometriozy:

I stopień - ogniska endometriozy są powierzchowne i pojedyncze;

II stopień - ogniska endometriozy są głębsze i liczniejsze;

III stopień - głębokie liczne ogniska endometriozy, torbiele endometrioidalne na jednym lub obu jajnikach, indywidualne zrosty na otrzewnej;

Stopień IV - liczne i głębokie ogniska endomeriozy, dwustronne duże torbiele endometrioidalne na jajnikach, gęste zrosty, kiełkowanie endometrium w ścianach pochwy i odbytnicy. Stopień IV endometriozy charakteryzuje się występowaniem i nasileniem zmiany, którą trudno leczyć.

Istnieje również ogólnie przyjęta klasyfikacja adenomiozy macicy (endometrioza wewnętrzna), w której rozwoju występują cztery etapy w zależności od stopnia uszkodzenia warstwy mięśniowej (myometrium):

Etap I - początkowe kiełkowanie myometrium;

Etap II - rozprzestrzenianie się ognisk endometriozy na połowie głębokości warstwy mięśniowej macicy;

Etap III - kiełkowanie całego myometrium do surowiczej błony macicy;

Etap IV - kiełkowanie ścian macicy i rozprzestrzenianie się ognisk endometriozy na otrzewnej.

Ogniska endometrioidalne mogą różnić się rozmiarem i kształtem: od zaokrąglonych formacji o wielkości kilku milimetrów do bezkształtnych narośli o średnicy kilku centymetrów. Zwykle mają kolor ciemnej wiśni i są oddzielone od otaczających tkanek białawymi bliznami tkanki łącznej. Ogniska endometriozy stają się bardziej zauważalne w przeddzień menstruacji ze względu na jej cykliczne dojrzewanie. Rozszerzając się na narządy wewnętrzne i otrzewną, obszary endometriozy mogą rosnąć głęboko w tkance lub znajdować się powierzchownie. Endometrioza jajników wyrażone wyglądem torbielowatych narośli o ciemnoczerwonej zawartości. Heterotopie są zwykle ułożone w grupy. Stopień endometriozy jest oceniany w punktach, biorąc pod uwagę średnicę, głębokość kiełkowania i lokalizację ognisk. Endometrioza jest często przyczyną zrostów miednicy, ograniczając ruchomość jajników, jajowodów i macicy, prowadząc do nieprawidłowości w cyklu miesiączkowym i niepłodności.

 

Przyczyny endometriozy.

Wśród ekspertów nie ma zgody co do przyczyn rozwoju endometriozy. Większość z nich skłania się ku teorii wstecznej miesiączki (lub teorii implantacji). Zgodnie z tą teorią u niektórych kobiet krew menstruacyjna z cząsteczkami endometrium dostaje się do jamy brzusznej i jajowodów - tak zwana menstruacja wsteczna. W pewnych warunkach endometrium przyczepia się do tkanek różnych narządów i działa cyklicznie. W przypadku braku ciąży endometrium z macicy jest odrzucane podczas menstruacji, podczas gdy mikroorganizm występuje w innych narządach, powodując proces zapalny.

Tak więc kobiety, które mają taką cechę jak wsteczna miesiączka, są predysponowane do rozwoju endometriozy, ale nie we wszystkich przypadkach. Takie czynniki, jak cechy w strukturze jajowodów, immunosupresja i dziedziczność zwiększają prawdopodobieństwo endometriozy. Rola dziedzicznej predyspozycji do rozwoju endometriozy i jej przenoszenia z matki na córkę jest bardzo wysoka. Wiedząc o swojej dziedziczności, kobieta musi przestrzegać niezbędnych środków zapobiegawczych. Interwencje chirurgiczne na macicy przyczyniają się do rozwoju endometriozy: chirurgiczne przerwanie ciąży , kauteryzacja erozji, cięcie cesarskie itp. Dlatego po wszelkich operacjach na macicy konieczny jest nadzór medyczny, aby szybko wykryć nieprawidłowości w układzie rozrodczym.

Inne teorie rozwoju endometriozy, które nie są szeroko rozpowszechnione, rozważają mutacje genów, odchylenia w funkcji enzymów komórkowych i reakcję receptorów na hormony jako ich przyczyny

Objawy choroby mogą wystąpić u dziewcząt i kobiet w okresie menopauzy. W niezwykle rzadkich przypadkach choroba może wystąpić nawet u mężczyzn. Endometrioza jest chorobą, którą można znaleźć w tkankach innych narządów, a ponadto nie tylko narządów płciowych. Powodem tego jest rozprzestrzenianie się komórek endometrium w całym ciele, co upodabnia tę chorobę do raka. Do wystąpienia choroby konieczne są dwa główne czynniki: obecność komórek endometrium, wrodzona lub z powodu rzucania w cyklu menstruacyjnym, w nieodpowiednich miejscach do tego oraz zaburzenia hormonalne, którym towarzyszy zwiększone wydzielanie estrogenu przez jajniki.

 

Objawy typowe i nietypowe endometriozy.

 

Ból miednicy występuje u 16–24% pacjentów chorych na endometriozę. Ból może być wyraźnie umiejscowiony w danym miejscu lub rozproszony w obrębie miednicy, występować lub nasilać się bezpośrednio przed miesiączką lub być stale obecny. Często ból miednicy jest powodowany przez zapalenie, które rozwija się w narządach dotkniętych chorobą endometriozą.

 

Następny najczęstszy objaw endometrizoy to bolesne miesiączkowanie.

Bolesna owulacja endometrioza może występować u 40–60% kobiet. Objawia się to maksymalnie w pierwszych trzech dniach menstruacji. W przypadku endometriozy bolesne miesiączkowanie często wiąże się z krwawieniem do jamy torbieli i wzrostem ciśnienia, podrażnieniem otrzewnej krwotokami z ognisk endometriozy i skurczem naczyń macicy.

 

Bolesny stosunek to kolejna oznaka endometriozy.

Dyskomfort i ból podczas stosunku płciowego są szczególnie wyraźne przy lokalizacji ognisk endometriozy w pochwie, ścianie przegrody odbytniczo-pochwowej, w okolicy więzadeł krzyżowo-macicznych i przestrzeni macicy i odbytu.

 

Ból podczas wypróżnień lub oddawania moczu może świadczyć o endometriozie.

 

Krwotok miesiączkowy - ciężka i długotrwała miesiączka.

Obserwuje się go u 2-16% kobiet z endometriozą. Często towarzyszy adenomiozie i współistniejącym chorobom: mięśniaki macicy, policystyczne jajniki itp.

 

Rozwój niedokrwistości poporodowej. Występuje z powodu znacznej przewlekłej utraty krwi podczas menstruacji u kobiety. Charakteryzuje się rosnącym osłabieniem organizmu, bladością lub zażółceniem skóry i błon śluzowych, sennością, zmęczeniem, zawrotami głowy.

 

Bezpłodność endometrioza może prowadzić do bezpłodności u 25–40% kobiet. Jak dotąd ginekologia dział medycyny kobiecej nie może dokładnie odpowiedzieć na pytanie o mechanizm rozwoju niepłodności u pacjentów z endometriozą. Do najbardziej prawdopodobnych przyczyn niepłodności należą zmiany w jajnikach i rurkach z powodu endometriozy, naruszenie ogólnej i miejscowej odporności oraz jednoczesne naruszenie owulacji.

W przypadku endometriozy nie powinniśmy mówić o absolutnej niemożności ciąży, ale o jej niskim prawdopodobieństwie. Endometrioza radykalnie zmniejsza szanse na urodzenie dziecka i może wywołać poronienie, dlatego ciąża u kobiet z endometriozą powinna być prowadzona pod stałym nadzorem lekarza prowadzącego. Prawdopodobieństwo zajścia w ciążę po prawidłowym leczeniu endometriozy wynosi od 15 do 56% w pierwszych 6-14 miesiącach.

Endometrioza rozpoznanie diagnoza.

 

Endometrioza jak wykryć i rozpoznać. Chorobę można podejrzewać na podstawie objawów charakterystycznych, wywiadu od pacjenta, badania ginekologicznego i instrumentalnego (USG, MRI), ale aby udowodnić obecność choroby, to znaczy postawić diagnozę, jest ona kompetentna tylko na podstawie wniosków histologicznych próbek tkanek pobranych do badania podczas laparoskopii.

Dwuręczne badanie ginekologiczne pozwala lekarzowi podejrzewać torbiele jajników endometrioidalnych, aby zidentyfikować zagęszczenie łuków pochwy za szyjką macicy i guzowatość więzadeł krzyżowo-macicznych. Bolesność podczas badania ginekologicznego jest również charakterystycznym objawem endometriozy.

Kontrola w lusterkach pozwala zobaczyć zmiany endometriotyczne w pochwowej części szyjki macicy.

Metody instrumentalne: histeroskopia, a także MRI, są nieinformacyjnymi metodami diagnozowania choroby endometriozy. Przeciwnie, ultradźwięki są bardzo pouczające pod względem diagnozowania torbieli jajników endometrioidalnych i endometriozy odbytniczo-pochwowej.

Laparoskopia: minimalnie inwazyjny zabieg chirurgiczny, który może wykryć zmiany endometriotyczne w jamie brzusznej i usunąć je w jak największym stopniu u kobiet chorych. Połączenie obrazu laparoskopowego z histologicznym potwierdzeniem obecności tkanki endometrium (jej gruczołów i / lub zrębu) jest złotym standardem w diagnozie endometriozy.

CA-125 i inne biomarkery nie są zalecane do diagnozowania choroby endometriozy.

Endometrioza jest przewlekłą nieuleczalną chorobą (do końca okresu rozrodczego kobiety), więc leczenie bólu może być jedynie objawowe, tymczasowo łagodzące bolą. Pod koniec leczenia ból niestety wznawia się. Czy choroba endometrioza jest groźna ? Endometrioza nie jest groźna dla życia chorych kobiet, ale potrafi nieźle je uprzykrzyć ze względu na objawy długotrwałe i bolące. 

Leczenie endometriozy.

 

Leczenie endometriozy obejmuje metody zachowawcze i chirurgiczne.

Terapia lekowa obejmuje hormonalną, witaminową i immunoterapię. W takich przypadkach stosuje się leki hormonalne, jak: doustne środki antykoncepcyjne (leki estrogenowo-progestagenowe), progestyny ​​i antyprogestyny, antyestrogeny, agoniści gonadoliberiny, inhibitory gonadotropin. Głównym celem stosowania hormonów w leczeniu endometriozy jest rozwój zmian zanikowych w tkance heterotopii endometrioidalnej. Ale oprócz tego zachowawcze leczenie lekami ma na celu:

- Łagodzi ból i dyskomfort u kobiet.

- Działanie uspokajające / łagodzące stres emocjonalny u pacjentek.

- Eliminacja procesu zapalnego u kobiet chorych na endometriozę.

- Normalizacja funkcjonowania przysadki, podwzgórza, nadnerczy, tarczycy i innych narządów i układów organizmu.

- Poprawa ukrwienia narządów miednicy.

- Poprawa funkcjonowania układu moczowo-płciowego u pacjentki.

 

Leczenie chirurgiczne endometriozy i wybór rodzaju interwencji chirurgicznej zależą od wieku, stanu układu rozrodczego pacjentki, stężenia i stopnia uszkodzenia tkanek. Usunięcie endometriozy oznacza maksymalne mechaniczne wycięcie ognisk patologicznych.

Rodzaje interwencji chirurgicznych:

Chirurgia laparoskopowa;

Minilaparotomia;

Odnerwienie macicy.

Najmniej traumatycznym sposobem szybkiego rozwiązania problemu jest laparoskopia. Możliwości optyczne laparoskopu pozwalają rozpoznać i usunąć nawet najbardziej niedostępne ogniska endometriozy. Ale przy powszechnych i połączonych formach endometriozy, znacznych rozmiarach torbieli endometrioidalnych, a także obecności innych przeciwwskazań, stosowanie chirurgii laparoskopowej jest niemożliwe. Wtedy stosuje się laparotomię , która jest inwazyjną operacją brzucha.

Zapobieganie endometriozie.

 

Gdy pojawią się pierwsze objawy endometriozy, kobieta powinna jak najszybciej zgłosić się do lekarza ginekologa , wtedy prawdopodobne jest całkowite wyleczenie choroby i brak konieczności interwencji chirurgicznej. Próby samoleczenia lub taktyki oczekiwania w przypadku endometriozy są absolutnie nieuzasadnione: z każdą kolejną miesiączką pojawiają się nowe ogniska endometriozy w narządach, tworzą się torbiele, postępuje proces bliznowatości i adhezji, a drożność jajowodów zmniejsza się.

Główne działania mające na celu zapobieganie endometriozie to:

 

- regularne badania ginekologiczne (co najmniej 1 raz w roku);

- zdrowy styl życia: ćwiczenia, dieta w celu utrzymania optymalnej masy ciała;

- stosowanie złożonych doustnych środków antykoncepcyjnych do normalizacji poziomów hormonalnych i zapobiegania aborcji;

- abstynencja od współżycia seksualnego podczas menstruacji;

- ograniczenie lub rezygnacja z użycia tamponów, ponieważ zapobiegają odpływowi krwi, powodując odpływ krwi z komórkami endometrium do jajowodów i zwiększając ból.

- specjalne badanie nastolatków i kobiet z dolegliwościami bolesnego miesiączkowania (bolesne miesiączkowanie) w celu wykluczenia endometriozy;

- obserwacja pacjentów, którzy poddali się aborcji i innym zabiegom chirurgicznym na macicy w celu wyeliminowania możliwych konsekwencji;

- terminowe i całkowite wyleczenie ostrej i przewlekłej patologii narządów płciowych;

 

Dieta na endometriozę

 

Odżywianie w przypadku endometriozy powinno być zrównoważone, z wysoką zawartością warzyw i owoców (do 50%). Brokuły i kalafior stymulują wątrobę, co pomaga normalizować poziom estrogenu. Ryż brązowy, marchew, buraki, kabaczek, jabłka mają podobny efekt. Zaleca się zwiększenie ilości nienasyconych kwasów tłuszczowych i żywności z witaminą C, szczególnie w przypadku silnego krwawienia. Odżywianie powinno obejmować niskotłuszczowy drób, nie mielone płatki zbożowe, pełnoziarnisty chleb, niskotłuszczowe produkty mleczne. Wskazane jest ograniczenie używania napojów gazowanych, a także herbaty i kawy.

OBJAWY
Bolesne miesiączkowanie, Wydzielina z pochwy, Ból miednicy, Ciężkie i długotrwałe miesiączki, Niepłodność kobiety

Katalog chorób: Choroby kobiece
Back to Top