Przewlekłe zapalenie żołądka objawy leczenie

Przewlekłe zapalenie żołądka
Choroba

 

Przewlekłe zapalenie żołądka, zwane również przewlekłym zapaleniem błony śluzowej żołądka, jest chorobą zapalną, która dotyczy błony śluzowej żołądka. W przypadku osłabienia naturalnej ochrony żołądka, kwas żrący może uszkodzić jego ściany. Przewlekłe zapalenie żołądka jest wynikiem wielu czynników, takich jak złe warunki środowiskowe i stres. Charakteryzuje się nawracającymi objawami zapalnymi żołądka, które utrzymują się przez długi czas. Przewlekłe zapalenie żołądka często występuje wraz ze znacznym osłabieniem odporności organizmu.

Rodzaje przewlekłego zapalenia żołądka Przewlekłe zapalenie błony śluzowej żołądka można podzielić na kilka rodzajów, takich jak nieżytowe, włókniste, żrące i ropowicze.

  • Zapalenie błony śluzowej żołądka typu A Jest to choroba, która zazwyczaj nie manifestuje się jednoznacznie, dlatego pacjenci rzadko natychmiast udają się do lekarza. Objawiać się może okresowymi tępymi bólami, uczuciem ciężkości po jedzeniu, wzdęciami, biegunką i nietypowym smakiem w ustach. Autoimmunologiczne zapalenie błony śluzowej żołądka, bo tak się nazywa, jest częstą chorobą przewodu pokarmowego. Ten rodzaj zapalenia błony śluzowej żołądka prowadzi do niedoboru witaminy B12, zaniku mięśni żołądka, refluksu i zaburzenia kwasowości żołądka. Wszystko to skutkuje niedoborem żelaza i charakterystycznymi objawami. Jeśli występuje przynajmniej jeden z tych objawów, jest to sygnał do natychmiastowego skonsultowania się z gastroenterologiem.

  • Zapalenie błony śluzowej żołądka typu B (zapalenie błony śluzowej żołądka) Objawy tego typu zapalenia przypominają objawy choroby wrzodowej (silny ból, zwłaszcza w nocy, zgaga, wymioty). Zapalenie błony śluzowej żołądka charakteryzuje się zwiększoną kwasowością. Częstą przyczyną tej choroby jest bakteria Helicobacter pylori lub inna infekcja atakująca błonę śluzową żołądka. Dodatkowo, w przypadku zapalenia błony śluzowej żołądka o typie antralnym, obserwuje się spadek poziomu gastryny we krwi, przy jednoczesnym normalnym funkcjonowaniu układu odpornościowego. Ten rodzaj choroby może wystąpić w każdym wieku i niezależnie od płci. Więcej informacji na temat objawów i leczenia zapalenia błony śluzowej żołądka znajdziesz w artykule "Zapalenie błony śluzowej żołądka: objawy i leczenie".

  • Zapalenie błony śluzowej żołądka typu C (refluksowe zapalenie błony śluzowej żołądka) Objawia się najczęściej bólem po jedzeniu i w nocy. Ten typ zapalenia występuje w około 25% przypadków przewlekłego zapalenia błony śluzowej żołądka. Refluksowe zapalenie błony śluzowej żołądka polega na cofaniu się treści z dwunastnicy do żołądka. W wyniku tego ściany żołądka nie są odpowiednio chronione i narażone na agresywne działanie kwasów żółciowych, soli i enzymów trawiennych. To prowadzi do uszkodzenia i zapalenia ścian żołądka. Często objawy są łagodne, dlatego pacjenci często nie zdają sobie sprawy z istnienia zapalenia błony śluzowej żołądka przez długi czas. Regularne badania u gastroenterologa, nawet przy niewielkich objawach, są najskuteczniejszym sposobem zapobiegania tej chorobie.

  • Choroba Menetriera (przewlekłe przerostowe poligruczolakowate zapalenie błony śluzowej żołądka, olbrzymio fałdowe zapalenie błony śluzowej żołądka). Zapalenie żołądka przerostowe (choroba Ménétriera; ang. giant hypertrophic gastritis) – nadmierny przerost części komórek błony śluzowej żołądka prowadzący do wykształcenia się olbrzymich fałdów śluzówki zwłaszcza w obrębie dna i trzonu. Jest to choroba charakteryzująca się znacznymi zmianami w błonie śluzowej żołądka, które prowadzą później do rozwoju gruczolaków i torbieli. Jest to odrębna jednostka chorobowa, w której wzrasta masa i objętość narządu, a wyściółka żołądka pokryta jest dużą ilością lepkiego śluzu. Choroba Menetriera zazwyczaj rozwija się stopniowo i trwa przez okresy. Wiek pacjentów zwykle mieści się w zakresie 30-50 lat, a mężczyźni są trzy razy bardziej podatni na jej wystąpienie. U niektórych pacjentów obserwuje się stopniowy regres objawów klinicznych przez wiele lat, a następnie przejście choroby w przewlekłe zanikowe zapalenie błony śluzowej żołądka.

 

Przyczyny przewlekłego zapalenia żołądka. Przewlekłe zapalenie błony śluzowej żołądka ma zarówno przyczyny zewnętrzne, jak i wewnętrzne.

Czynniki egzogenne (zewnętrzne)

  • Zaburzona dieta i sen, takie jak nieregularne jedzenie, przejadanie się lub głodzenie.

  • Spożywanie "śmieciowego jedzenia" takiego jak napoje gazowane, pakowane soki, fast foody, sosy itp.

  • Spożywanie zbyt gorącego lub zimnego jedzenia, które może przyczynić się do rozwoju przewlekłego zapalenia błony śluzowej żołądka. Zbyt gorąca herbata również niekorzystnie wpływa na żołądek.

  • Szkodliwe nawyki, takie jak nadmierne spożycie alkoholu i palenie tytoniu, stopniowo niszczą zdrowie żołądka.

  • Regularne przyjmowanie leków często ma niekorzystny wpływ na zdrowie układu trawiennego.

  • Bakteria Helicobacter pylori silnie atakuje błonę śluzową żołądka.

  • Stres i nerwowe napięcia również mogą przyczyniać się do wystąpienia choroby.

Czynniki endogenne (wewnętrzne)

  • Choroby układu hormonalnego i płuc.

  • Przewlekłe infekcje gardła.

  • Cukrzyca.

  • Choroby zapalne.

  • Czynniki alergiczne.

  • Dziedziczne predyspozycje.

 

Przewlekłe zapalenie żołądka objawy

Najczęstszymi objawami zapalenia błony śluzowej żołądka są uczucie ciężkości, ucisku w nadbrzuszu po jedzeniu, nudności, zgaga oraz możliwość wystąpienia tępego bólu. Często towarzyszy im nieprzyjemny posmak w ustach oraz zaburzenia apetytu. Podczas badania fizykalnego można zaobserwować umiarkowany ból w przedniej ścianie brzucha w miejscu projekcji żołądka.

Na wczesnych etapach choroby funkcja wydzielnicza żołądka może pozostać w granicach normy, ale może również wzrosnąć lub zmniejszyć. W miarę postępu choroby wydzielanie gruczołów żołądka zazwyczaj maleje, co prowadzi do obniżenia kwasowości soku żołądkowego.

Nadkwaśne przewlekłe zapalenie błony śluzowej żołądka zwykle dotyczy powierzchownej warstwy błony śluzowej bez wpływu na gruczoły i ich zanik. Jest to typowe dla młodych osób, częściej mężczyzn. Charakteryzuje się częstym bólem podobnym do ataku choroby wrzodowej, uczuciem ciężkości w żołądku po jedzeniu, zgagą i kwaśnym odbijaniem. Nocą może występować zwiększone wydzielanie soku żołądkowego.

W przypadku zapalenia błony śluzowej żołądka o etiologii autoimmunologicznej początkowo obserwuje się objawy niedokrwistości makrocytarnej związanej z niedoborem witaminy B12. W dalszym przebiegu choroby objawy hematologiczne (osłabienie, tachykardia, szumy w uszach, zawroty głowy) są towarzyszą one objawom ze strony przewodu pokarmowego (utrata apetytu, utrata masy ciała, zaburzenia jelitowe, bolesność języka) oraz objawom neurologicznym (osłabienie, zaburzenia widzenia, drętwienie kończyn, niestabilność emocjonalna).

 

Przewlekłe zapalenie żołądka rozpoznanie

Rozpoznanie przewlekłego zapalenia błony śluzowej żołądka obejmuje kilka etapów: zebranie wywiadu i badanie zewnętrzne, badanie fizykalne, diagnostykę endoskopową (gastroskopię) oraz badania laboratoryjne krwi i soku żołądkowego. Podczas wywiadu lekarz zwraca uwagę na styl życia pacjenta, nawyki żywieniowe, spożycie alkoholu i palenie tytoniu. Gastroenterolog ocenia dolegliwości pacjenta i określa charakter oraz dynamikę objawów. W trakcie badania fizykalnego można zaobserwować bladość skóry (szczególnie charakterystyczną dla autoimmunologicznego zapalenia błony śluzowej żołądka z niedokrwistością), nalot na języku oraz nieświeży oddech. Przy badaniu palpacyjnym można zidentyfikować ból w nadbrzuszu.

  • Gastroskopia. Badanie endoskopowe umożliwia ocenę lokalizacji stanu zapalnego, jego nasilenia i głębokości. W celu potwierdzenia diagnozy i wykluczenia czynników złośliwych, pobiera się wycinki błony śluzowej z różnych części żołądka. Dodatkowo, wykonuje się oznaczenie poziomu kwasowości soku żołądkowego (pH-metria).

  • Badania laboratoryjne. Podczas analizy krwi można zauważyć oznaki niedokrwistości, które mogą wskazywać na autoimmunologiczne zapalenie błony śluzowej żołądka. W takim przypadku krew jest badana pod kątem obecności autoprzeciwciał. Istotne dla diagnozy przewlekłego zapalenia błony śluzowej żołądka jest także oznaczenie poziomu gastryny, pepsynogenu (stosunek pepsynogenu I do pepsynogenu II) we krwi oraz zawartości witaminy B12 w surowicy. W celu potwierdzenia zakażenia Helicobacter pylori przeprowadza się badania bakteriologiczne, test oddechowy oraz diagnostykę metodą PCR.

 

Przewlekłe zapalenie żołądka leczenie 

Leczenie przewlekłego zapalenia błony śluzowej żołądka obejmuje działania w kilku obszarach: korektę stylu życia (eliminację złych nawyków i odpowiednie odżywianie), terapię farmakologiczną, fizjoterapię, ziołolecznictwo oraz kursy leczenia uzdrowiskowego w celu utrwalenia remisji.

Ważne jest spożywanie posiłków często i stopniowo, aby uniknąć pokarmów drażniących błonę śluzową żołądka.

Leki stosowane w leczeniu zapalenia żołądka to:

  • Leki zmniejszające wydzielanie kwasu solnego, takie jak blokery receptorów H2-histaminowych oraz inhibitory pompy protonowej. Inhibitory pompy protonowej są najskuteczniejsze w blokowaniu wydzielania kwasu solnego i są również stosowane w leczeniu eradykacyjnym w przypadku zakażenia H. pylori.

  • Leki zobojętniające sok żołądkowy, które wiążą kwas solny i zmniejszają aktywność pepsyny. Przykłady to fosforan glinu oraz preparaty zawierające wodorotlenek glinu, wodorotlenek magnezu i sorbitol.

  • Leki gastroprotekcyjne, takie jak preparaty bizmutu o właściwościach otulających i ściągających oraz preparaty zawierające wodorotlenek glinu w połączeniu z ośmiosiarczynem sacharozy. Są one stosowane w leczeniu erozyjnego zapalenia błony śluzowej żołądka, mając działanie ochronne dla żołądka i zdolność do adsorpcji, zobojętniania kwasu i działania przeciwwrzodowego.

  • Enzymy trawienne, które regulują proces trawienia. W przypadku przewlekłego zapalenia błony śluzowej żołądka stosuje się preparaty enzymatyczne, a leki przeciwskurczowe są stosowane w celu złagodzenia skurczów i normalizacji perystaltyki.

  • Leki przeciwdrobnoustrojowe. W przypadku zakażenia H. pylori stosuje się antybiotyki o szerokim spektrum działania w ramach terapii eradykacyjnej.

Po ustąpieniu ostrej fazy choroby i w okresie remisji, stosuje się techniki fizjoterapeutyczne. Metody stosowane w leczeniu przewlekłego zapalenia błony śluzowej żołądka obejmują elektroforezę, fonoforezę, (kąpiele wodne, ciepłe, zimne).

Leczenie autoimmunologicznego zapalenia błony śluzowej żołądka ma swoje własne cechy. W przypadku tego typu przewlekłego zapalenia żołądka, w którym głównym celem jest stymulacja, a nie obniżanie wydzielania kwasu przez błonę śluzową, stosuje się substancje zwiększające kwasowość soku żołądkowego, takie jak kwas bursztynowy, kwas cytrynowy, witamina C, witamina PP oraz sok z babki lancetowatej. Dieta powinna zawierać pokarmy bogate w kwasy, takie jak żurawina, owoce cytrusowe, kefir czy kapusta kiszona. Te leki i produkty mają właściwości stymulujące syntezę kwasu solnego i są zwykle stosowane na pusty żołądek przy obniżonym wydzielaniu kwasu, ale nie w przypadku całkowitej achlorhydrii.

W celu pobudzenia procesów regeneracyjnych w błonie śluzowej żołądka, stosuje się środki regulujące metabolizm tkankowy, takie jak inozyt, olejek z dzikiej róży i rokitnika, sterydy i anaboliki. Podobnie jak w przypadku innych rodzajów przewlekłego zapalenia błony śluzowej żołądka, terapia obejmuje również stosowanie preparatów enzymatycznych, gastroprotektorów oraz probiotyków poprawiających trawienie i zawierających kultury lakto- i bifidobakterii. W przypadku autoimmunologicznego zapalenia błony śluzowej żołądka, należy również włączyć witaminę B12 do terapii w przypadku współistniejącej niedokrwistości megaloblastycznej.

 

Przewlekłe zapalenie żołądka rokowanie zapobieganie

Wynik leczenia przewlekłego zapalenia błony śluzowej żołądka zależy przede wszystkim od zaawansowania choroby oraz od skutecznego stosowania zaleceń lekarza. W przypadku prostszych form zapalenia, całkowite ustąpienie objawów może zająć około miesiąca, a dalsze samopoczucie będzie zależało od skrupulatnego przestrzegania zaleceń specjalisty.

Jeśli choroba nie jest zaawansowana, a nie ma rozwoju owrzodzeń czy guzów, pacjent ma duże szanse na trwałe pozbycie się nieprzyjemnych objawów. Jednak w przypadku zaawansowanej choroby, która wymaga operacji, walka o zdrowie może być bardziej wymagająca. Zapobieganie

Pacjenci cierpiący na przewlekłe zapalenie błony śluzowej żołądka powinni być poddawani regularnym badaniom, co najmniej dwa razy w roku, nawet, jeśli nie odczuwają żadnych dolegliwości. Warto zaznaczyć, że ta zasada dotyczy również innych chorób przewlekłych, ponieważ wszystkie narządy naszego ciała są ze sobą powiązane.

W celu poprawy stanu zdrowia zaleca się również leczenie sanatoryjne. Jednak najważniejszym aspektem profilaktyki jest prowadzenie zdrowego stylu życia. Oznacza to walkę z niezdrowymi nawykami żywieniowymi, rezygnację z alkoholu i palenia tytoniu. Ważne jest także dbanie o odpowiednie oczyszczenie diety i poprawę procesu trawienia. Zachowanie zasad higieny jest niezwykle istotne, niezależnie od miejsca, w którym się znajdujemy. Również troska o stan psychiczny ma duże znaczenie. Przestrzegając tych zasad, możemy uniknąć wystąpienia zapalenia błony śluzowej żołądka.

 

Katalog chorób