Przepuklina mózgowa (łac. cranium bifidum, ang. encephalocele) dość rzadka wada rozwojowa (występuje u 1 na 4000-8000 noworodków), w której błony mózgu, a czasami jego substancja, wypadają (wystają) przez ubytki kości czaszki.
Dokładna przyczyna przepukliny mózgowej jest nieznana. Przepuklina mózgowa jest anomalią rozwojową mózgu spowodowaną ekspozycją na czynniki teratogenne we wczesnej ciąży. Następujące czynniki mogą zakłócić prawidłowe układanie mózgu i jego błon:
-
Infekcje wewnątrzmaciczne;
-
Bezpośredni toksyczny wpływ na płód (używanie alkoholu lub narkotyków, palenie tytoniu, różne leki);
-
Przewlekłe niedotlenienie.
Pewną rolę odgrywa dziedziczność. Dotyczy to zwłaszcza zespołów wrodzonych, których częścią obrazu klinicznego jest przepuklina mózgowa.